Thước so cát là thiết bị hỗ trợ xác định thành phần cấp phối hạt của đất theo phương pháp so sánh trực quan, đặc biệt hữu ích trong các khảo sát nhanh ngoài hiện trường. Thiết bị được chế tạo dạng đĩa bằng vật liệu trong suốt, tích hợp sẵn các mẫu chuẩn để đối chiếu kích thước hạt.
Nguyên lý hoạt động dựa trên việc so sánh mẫu đất thực tế với các cấp hạt chuẩn có sẵn trên thước, từ đó xác định kích thước hạt trung bình và phân loại đất theo cấp hạt. Phương pháp này cho phép đánh giá nhanh mà không cần sử dụng các thiết bị thí nghiệm phức tạp như bộ rây hoặc phân tích hydrometer.
Thiết bị được ứng dụng rộng rãi trong:
- Khảo sát địa kỹ thuật hiện trường (phân loại nhanh đất cát, đất pha)
- Nghiên cứu khoa học đất và nông nghiệp
- Đánh giá sơ bộ tính thấm, khả năng giữ nước và cấu trúc đất
- Hỗ trợ phân loại đất theo các tiêu chuẩn quốc tế
